Bệnh lý cột sống huyết thanh âm tính

Thứ Năm, 04-07-2013

Bệnh lý cột sống là thể huyết thanh âm tính  là một nhóm bệnh viêm đốt sống, viêm khớp có liên quan đến nhiều cơ quan. Khái niệm về bệnh lý cột sống thể huyết thanh âm tính được wright và Moll nêu ra vào năm1964, dựa trên hội chứng Reiter do Hans Reiter mô tả đầu tiên vào năm 1916. Hiện nay, bệnh lý cột sống thể huyết thanh âm tính gồm có một số bệnh sau: viêm cột sống dính khớp, hội chứng Reiter/ viêm khớp phản ứng, viêm khớp vảy nến, bệnh khớp trong các bệnh lý tiêu hóa, viêm đại trực tràng chảy máu, bệnh Crohn….bệnh lý cột sống không xác định, bệnh viêm khớp thiếu niên thể viêm cột sống dính khớp.

Nhóm bệnh này có một số đặc điểm lâm sàng và xét nghiệm đặc trưng như: viêm đốt sống, viêm khớp cùng chậu, tổn thương ngoài khớp như: da, niêm mạc, móng, mắt…

Bệnh lý cột sống huyết thanh âm tính

Nhóm bệnh lý cột sống thể huyết thanh âm tính, là một nhóm bệnh xương khớp thường gặp chiếm tỷ lệ 15,4% trong các bệnh nhân điều trị nội trú tại khoa Cơ xương khớp bệnh viện Bạch Mai. Đây là nhóm bệnh chủ yếu gặp ở tuổi trẻ (80% bệnh nhân mắc bệnh dưới 40 tuổi) tỷ lệ mắc bệnh ở nam là 60%.

Bệnh tiến triển kéo dài, có các đợt cấp tính nếu người bệnh không chẩn đoán và điều trị sớm sẽ dẫn đến các hậu quả nặng nề về chức năng vận động khớp, cột sống khả năng lao động và là một trong những nguyên nhân gây tàn phế hay gặp nhất trong các bệnh lý xương khớp.

Nhóm bệnh này có mối liên hệ chặt chẽ (30-85%) với kháng nguyên bạch cầu HLA-B27 của hệ thống hòa hợp tổ chức (MHC: major histocompatibility complex, tuy nhiên yếu tố gen không phải là nhân tố quyết định bệnh. Cơ chế bệnh sinh của nhóm BLCSTHTAT chưa được biết rõ, hiện nay có ba giả thuyết về cơ chế bệnh sinh được nhiều tác giả công nhận nhất là:

♦ Bệnh lý cột sống (BLCS) là một bệnh trung gian miễn dịch do sự có mặt của các kháng nguyên, kháng thể trong dịch khớp và màng hoạt dịch bệnh nhân, và sự tồn tại của các kháng nguyên này được coi là một trong những nguyên nhân gây bệnh.

♦ Vai trò của HA-B27 trong quá trình phát sinh và phát triển của bệnh.

♦ Vai trò của một số vi khuẩn: Sallmonella, Chlamydia trachomatis, Yersinia…

Trong nhóm BLCS, bệnh viêm cột sống dính khớp và viêm khớp phản ứng là hai bệnh hay gặp nhất chiếm tỷ lệ 80-90%.

Hiện nay tiêu chuẩn chẩn đoán nhóm bệnh lý cột sống của Amor đã được thay thế bằng tiêu chuẩn chẩn đoán của nhóm nghiên cứu BLCS châu Âu (1990), phù hợp với lâm sàng và có độ nhầy và độ đặc hiệu cao. Tiêu chuẩn chẩn đoán của nhóm BLCSTHTAT gồm có:

1. Đau, viêm đốt sống.

2. Viêm màng hoạt dịch khớp

Có kèm theo một trong các hội chứng sau đây: có tiến sử gia đình các bệnh: viêm cột sống dính khớp, bệnh lý ruột, đau vùng chậu hông, bệnh lý phần mềm quanh khớp, viêm khớp cùng chậu, vêm niệu đạo sinh dục. Tuy nhiên đối với bệnh viêm cột sống dính khớp, hội chứng Reiter có tiêu chuẩn riêng biệt theo tiêu chẩn của hội Thấp khớp học Mỹ.

Nguyên tắc điều trị chung cho nhóm bệnh lý cột sống thể huyết thanh âm tính

1. Điều trị bảo toàn, duy trì chức năng vận động khớp: vận động khớp, thể dục liệu pháp.

2. Điều trị chống viêm, giảm đau: sử dụng các thuốc chống viêm không steroid  hợp lý, an toàn và hiệu quả.

3. Điều trị phục hồi chức năng và phẫu thuật chỉnh hình khớp: sử dụng các phương pháp điều trị lý liệu pháp phục hồi chức năng thích hợp với từng giai đoạn bệnh, điều kiện sức khỏe của người bệnh. Tiến hành phẫu thuật chỉnh hình khớp hoặc thay khớp nhân tạo khi cần thiết.

Hướng dẫn, giáo dục bệnh nhân hiểu biết về bệnh cũng như trong điều trị bệnh. Có sự hợp tác liên hệ thường xuyên giữa bác sĩ, bệnh nhân và người nhà bệnh nhân trong suốt quá trình điều trị bệnh… Tư vấn hướng nghiệp phù hợp với khả năng vận động và tình trạng sức khỏe của người bệnh.

Bình luận